Wat viel in 2024 bijzonder op bij het optreden van neusrot bij appel?
In de regio Niederelbe zagen we ongewoon sterke uitbraken van neusrot, zowel in biologische als in geïntegreerde teelt. Twee schimmels domineerden als belangrijkste oorzaak: Botrytis pseudocinerea en Neonectria ditissima. Botrytis werd vooral aangetroffen bij Braeburn en Topaz, terwijl bij Nicoter/Kanzi® vrijwel uitsluitend Neonectria voor kwam. Ook bij enkele nieuwere rassen was deze schimmel de dominante veroorzaker.
Waarom is neusrot juist in 2024 zo sterk toegenomen?
De toename is vooral te verklaren door:
hoge kankerdruk uit voorgaande jaren;
extreem hoge neerslag van oktober 2023 tot voorjaar 2024;
ongunstige omstandigheden tijdens de bloei.
Het natte, milde winterweer bemoeilijkte de snoei van kankers en bevorderde nieuw inoculum van Neonectria. De bloei viel samen met veel neerslag en een tien dagen durende koudeperiode. En de vorst en/of beregening beschadigden bloemblaadjes voor Botrytis, terwijl de conidiën van Neonectria door regen in de bloemen werden gespoeld.
Wanneer en hoe ontstaan infecties?
Neonectria infecties ontstaan vooral tussen volle bloei en het begin van het bloemblaadjesrui, bij voldoende bladnat en temperaturen boven 10°C. Conidiën uit verse kankers zijn daarbij cruciaal. Botrytis gebruikt vooral afgestorven of beschadigd bloeiweefsel, zoals door vorst verkleurde kroonblaadjes, en koloniseert de bloembodem.
Welke rol speelden fungiciden in 2024?
Captan werd in Duitsland tijdens de bloei niet gebruikt. Daarom werd vaker dithianon ingezet. Er zijn geen aanwijzingen dat deze keuze de hogere schade verklaart. Captan heeft slechts een matige werking tegen Neonectria en bleek ineffectief tegen neusrot. Tegen Botrytis zijn vooral specifieke middelen effectief, zoals Faban en Bellis. Botrytis pseudocinerea (in tegenstelling tot Botrytis cinerea) ontwikkelt daarbij geen resistentie.
Zijn Botrytis en Neonectria altijd beiden betrokken tijdens de bloei?
Beide schimmels komen regelmatig voor. Afhankelijk van ras en weersomstandigheden domineert soms Botrytis, soms Neonectria. Nat bloeiweer leidt eerder tot Neonectria; droog, zonnig bloeiweer eerder tot Botrytis.
Is altijd duidelijk welke ziekteverwekker de rot veroorzaakt?
De symptomen lijken sterk op elkaar en zijn niet altijd te onderscheiden. Vanaf eind juli zijn ze beter herkenbaar; met een loep zijn op de kelkbladen de Botrytis‑conidiendragers zichtbaar.